Opieka nad osobami starszymi

31.12.2019

Jak radzić sobie z trudnym seniorem?

Wyjeżdżając za pracą w opiece, nigdy tak do końca nie wiemy, na jakiego seniora trafimy. Choć rodzina może go określać mianem spokojnego, to z doświadczenia wynika, że niestety nie zawsze tak jest. I ta rzekomo łagodna osoba jest dla nas złośliwa, nieprzyjemna i bardzo oporna we współpracy. Co wtedy robić? Jak sobie radzić z toksycznym seniorem?

Co rozumiem przez “trudnego” seniora?

Złośliwy czy toksyczny senior to osoba, którą dotyczy co najmniej kilka z poniższych zachowań:

  1. Osoba starsza nieustanne narzeka - na młodych, starszych, na politykę i sąsiadów, nigdy natomiast nie krytykuje samego siebie.
  2. Łatwo się złości, nie panuje nad emocjami.
  3. Nie ma możliwości pójścia z takim seniorem na kompromis.
  4. Nigdy nie okazuje wdzięczności.
  5. Nie przyznaje racji, gdy się myli - nawet w oczywistych sytuacjach, które nie wymagają kruszenia kopii. 
  6. Trudny senior nie znosi jakiejkolwiek krytyki - we własnym mniemaniu jest idealny wolny od wad. 
  7. Jednocześnie toksyczny senior chce być w centrum uwagi. Trudno Ci przy nim mieć chwilę dla siebie, niełatwe może być również wykonywanie czynności w inny sposób. 
  8. Może to być również osoba, która w małym palcu ma opanowane techniki manipulacji - próbuje wówczas wywołać konkretną reakcję u opiekunki, aby uzyskać to, na czym mu zależy. 

Z czego wynikają problemy seniorów?

Nieprzyjemne zachowanie osoby starszej bardzo często jest efektem jego emocji, z którymi niespecjalnie sobie radzi. Trudny senior prawdopodobnie ma trudności z przeżywaniem swojej starości. Fakt, iż potrzebuje pomocy przy codziennych czynnościach, może urazić jego dumę. W końcu tak trudno nam wszystkim pogodzić się z upływającym czasem i jego nieubłaganymi efektami: spadkiem sił, nieporadnością i chorobami. Złość w seniorze szuka ujścia, a że opiekunka jest osobą mu najbliższą, to najczęściej jej się obrywa. Tworzy to wiele nieprzyjemnych momentów, w których musisz wykazać się dosłownie anielską cierpliwością. W innych przypadkach senior może mieć problemy umysłowe, a gdy jest do tego niebezpieczny, może to oznaczać, że nie nadaje się do opieki domowej. Zamiast tego powinien przebywać w specjalistycznym ośrodku, a Ty powinnaś szukać innej rodziny. 

Toksyczny senior - jak sobie radzić?

Jednym ze sposobów jest dotarcie do przyczyny takiego zachowania seniora. Oczywiście nie chcę, abyście się bawiły w psychologów i próbowały stosować jakąkolwiek terapię. Jednak dla każdego seniora starość oznacza coś innego. Dla jednych jest to sygnał nieuchronności końca życia. Dla innych to samotność lub np. zauważalny spadek sił, zależność od pomocy innych. Niestety, w wielu wypadkach agresywne czy toksyczne zachowania są efektem chorób, np. demencji czy Parkinsona lub innych dysfunkcji, takich jak problemy z poruszaniem się po wypadku. Ważne, aby rozumieć tę przyczynę i możliwie się dokształcić w sposobach reagowania. 

Drugim filarem każdej opiekunki jest połączenie cierpliwości i stanowczości. Co przez to rozumiem?

  1. Nie powinnaś pod żadnym pozorem ulegać emocjom i odpowiadać atakiem na toksyczne zachowania seniora, choćby z tego względu, iż wszyscy miewamy gorsze dni i możemy być dla innych nieprzyjemni. 
  2. Nie zmienia to jednak faktu, iż nie możesz wszystkiego tolerować i masz prawo się nie zgadzać na pewne zachowania. 
    Powinnaś komunikować się ze seniorem precyzyjnie i spokojnie.
  3. Wykorzystuj każdą okazję (tj. lepszy humor podopiecznego), aby zainicjować pozytywną rozmowę.
  4. Jeśli senior po prostu narzeka lub krytykuje innych, to powinnaś go wysłuchać bez dodatkowych komentarzy.
  5. Wszelkie przejawy krytyki pod swoim adresem przyjmuj ze spokojem, ale nie traktuj personalnie. 
  6. Choć może Cię kusić, to musisz być świadoma, że toksyczny senior nie zmieni się diametralnie pod Twoim wpływem.
  7. Wiele zachowań wynika z faktu, iż jest to osoba, która bardzo źle znosi starość i się na nią nie godzi. Trudno z tym walczyć i zmieniać to na siłę. 

Oczywiście, kiedy dochodzi do sytuacji, w których bezpośrednio jest zagrożone Twoje życie lub zdrowie, musisz zakończyć zlecenie i zmienić rodzinę lub wrócić do Polski. Pamiętaj, że Twoje bezpieczeństwo jest najważniejsze. Żadna praca nie jest warta tego, aby tracić dla niej zdrowie. 


Opieka Senior
Dodaj komentarz
0 / 5
Komentarze 0